Financieel beeld

A1. Mutaties in begrotingssaldo in eerdere P&C producten
Dit is het begrotingssaldo van de Begroting 2026 voor de verwerking van amendementen.

A2. Effecten van de Amendementen bij de Begroting 2025
Bij de behandeling van de Begroting 2026 in Provinciale Staten in november 2025 zijn verschillende amendementen aangenomen. De financiële effecten van amendementen A937 en A945 zijn hier opgenomen.

A3. Beklemmingen Jaarrekening 2025 administratief verwerkt in de Voorjaarsnota 2026
In het Statenvoorstel bij de Jaarstukken 2025 staat de beslissing tot budgetoverhevelingen (beklemmingen) met een totale omvang van € 23,7 miljoen. Hiervan gaat € 19,9 miljoen naar 2026. In een bijlage bij de Jaarstukken lichten we toe dat dit de beklemmingen zijn in de categorieën subsidiebudgetten, overige bestuurlijke/juridische verplichtingen en circulaires provinciefonds. We gaan uit van de vaststelling van dit Statenvoorstel. Daarom zijn deze beklemmingen nu in deze Voorjaarsnota administratief verwerkt in de verschillende jaarschijven in de exploitatie en zijn ze ten laste gebracht van het begrotingssaldo. Dat wordt vervolgens verrekend met de Algemene vrije reserve.

Ambitie 1 Samenwerken aan Zuid-Holland
B1. Burgerberaad 2026 en 2027
De € 0,6 miljoen is bedoeld voor de uitvoering van Statenbesluit 7747 op de manier zoals beschreven in de GS-brief “ Burgerberaad 2026: Toekomstbestendige wijken voor iedereen; kindvriendelijk, vitaal en inclusief” die op 11 maart 2026 op de procedure agenda van commissie BMM stond en zoals aangegeven in de GS-brief “Inwonersdag Sociale veiligheid bij OV-haltes ” van 12 mei 2026. Hierbij is uitgegaan van een middelgroot burgerberaad voor het thema woningbouw en een kleiner burgerberaad c.q. participatiemoment op het thema mobiliteit.  

B2. Regie Omgevingsbeleid
Regie Omgevingsbeleid is sinds 2023 een wettelijke taak en op basis van de Omgevingswet. De implementatie van de Omgevingswet is intensiever dan voorhand begroot.

B3. Bijstelling
Verschillende kosten vallen lager uit dan oorspronkelijk begroot.

B4. Indexatie DVO Nationaal Archief
Het Nationaal Archief heeft sinds 2012 de bijdrage niet geïndexeerd en inmiddels aangegeven dat een indexatie noodzakelijk is.

B5.Oranje Fonds
In het kader van het 25-jarig huwelijksjubileum van het Koningspaar wordt een landelijk Jubileumfonds opgericht door het Oranje Fonds. Gedeputeerde Staten (GS) hebben de intentie uitgesproken om € 0,25 miljoen beschikbaar te stellen.

Ambitie 2 Bereikbaar Zuid-Holland
B6. Drechtsteden
Jaarlijkse bijdrage vanuit Drechtsteden wordt hoger met € 0,251 miljoen.

B7. Exploitatiekosten fietspaden <€2,5 miljoen
Bij de Najaarsnota 2025 is het vastgesteld om een ondergrens van € 2,5 miljoen te hanteren voor het activeren van de bijdrage in activa van derden. Daardoor nemen de exploitatiekosten met € 0,9 miljoen toe.

B8. Dekking afschrijvingslasten Investeringsagenda
Twee voorstellen vanuit de Investeringsagenda (Aanpak knelpunten (hoofd-) fietsnetwerk en Aansluiting N215–N498) komen in de lasten als afschrijvingen terug. Deze mutatie zorgt voor de dekking voor deze kosten.

B9. OV-concessie Zuid-Holland Noord
Qbuzz heeft een boete van € 3,5 miljoen opgelegd gekregen. Deze opbrengst komt ten goede aan het openbaar vervoer.

B10. Verkoop steunpunten on hold
Door capaciteitsproblemen bij Vastgoed gaan de ingeplande verkoop van een aantal steunpunten in 2026, 2028 en 2029 niet door.

B11. Aanpak vitale en kwetsbare bruggen
Dit betreft het opstellen en uitvoeren van een plan van aanpak voor het uitrusten van een aantal vitale en kwetsbare bruggen in provinciaal beheer met vaste, op afstand bedienbare of lokaal eenvoudig inzetbare koelingsinstallaties.

Ambitie 3 Schone energie voor iedereen
B12. Decentralisatie-uitkkering CDOKE
Met de decentralisatie-uitkering CDOKE kunnen provincies bemensing en capaciteit bekostigen voor de uitvoering van klimaat- en energiebeleid. Deze uitkering wordt in 2026 via de Provinciefonds ontvangen.

B13. Versterken gemeenschapskracht
De provincie wil de kracht van maatschappelijke initiatieven beter zichtbaar maken en onder steunen. Dit is een resterende voorstel vanuit de Investeringsagenda.

B14. Voorbereiding SMR programma
Via een amendement in de Voorjaarsnota 2025 is € 0,5 miljoen beschikbaar gesteld voor nader onderzoek naar kernenergie. Plannen hebben nog niet geleid tot uitgaven.

B15. B16 en B17. Diverse bijstellingen in tijd Beleidsdoel 3-1
Actuele informatie en looptijdverlengingen zorgen ervoor dat middelen van 2026 doorschuiven naar 2026 t/m 2030.

Ambitie 4 Een welvarend Zuid-Holland
B18. Ruimte voor circulaire economie
De provincie werkt aan een strategie om meer ruimte te creëren voor circulaire bedrijvigheid. Dit is een resterende voorstel vanuit de Investeringsagenda.

B19. Beleidsperspectief Erfgoed en Cultuur
Het betreft een verhoging van de boekjaarsubsidies aan Kunstgebouw, Stichting Educatieve Orkestprojecten, Popunie, Jeugdtheaterhuis en Erfgoedhuis, bedoeld voor taken op het gebied van een breed en toegankelijk cultuuraanbod, digitalisering, erfgoed en cultuur verbinden aan ruimtelijke opgaven en maatschappelijke opgaven, professionalisering, participatie (met name jongeren) en ondersteuning van gemeenten (met name die gemeenten waar het aanbod op het gebied van cultuur en de capaciteit op het gebied van cultuur en erfgoed beperkt is).

B20. Verhuizing archeologisch depot
Er is een nieuwe depot benodigd en dit betreft de middelen voor de voorbereiding.

B21. Digitalisering archeologisch depot
Digitalisering van papieren collectie van het archeologisch depot.

B22. t/m B30 Verschillende bijstellingen in tijd Beleidsdoelen 4-1 en 4-2
Actuele informatie en looptijdverlengingen zorgen ervoor dat middelen van 2026 doorschuiven naar 2026 t/m 2032.

Ambitie 5 Gezonde natuur, toekomstbestendig watersysteem en vitale landbouw
B31. Hogere standaardkostprijs voor Subsidiestelsel Natuur- en Landschapsbeheer (SNL)
Standaardkostprijs voor SNL is in de afgelopen jaren gestegen en in 2025 is dit geëvalueerd. Deze incidentele ophoging van budget is noodzakelijk om het natuurbeheer adequaat uit te voeren. Verwachting is vanaf 2027 structurele financiële dekking vanuit het Rijk (uit te keren vanuit natuurpact gelden).

B32. Faunabeheer
De provincie is op grond van de Omgevingswet gehouden tot het verlenen van tegemoetkomingen in de schade die wordt aangericht door in het wild levende, beschermde diersoorten. Op basis van de huidige inzichten aanvullende middelen nodig om de wettelijke verplichting te voldoen. We onderzoeken aanpassingen om de schadetegemoetkoming te verlagen.

B33. Vergunningverlening Natuur
Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VTH) kosten voor natuur zijn gestegen onder andere door meer aanvragen voor flora en fauna activiteiten. Dit betekent hogere bijdrage aan de omgevingsdiensten die de aanvragen moeten beoordelen en vergunningen moeten verlenen.

B34. Bijstelling ANLb
In het Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer (ANLb) is voor beheerjaar 2023 een hoger eenheidsbedrag per hectare vastgesteld dan gepland. De Europese Commissie heeft deze afwijking geconstateerd in de Annual Performance Clearance (APC) over financieel jaar 2024 en besloten om Nederland hiervoor een verlaging in het kader van de APC op te leggen. Deze verlaging wordt doorbelast aan de provincie.

B35. Uitvoering voedselvisie “Toekomst van ons Voedsel”
In 2025 is de voedselvisie “Toekomst van ons Voedsel” vastgesteld. Voor uitvoering worden extra middelen binnen het beleidsdoel 5-2 ingezet.

B36. Grondwater taken Omgevingsdiensten
Als gevolg van de energietransitie, open bodemenergiesystemen en bescherming grondwater is er een stijgende inzet voor vergunningverlening water te zien bij de omgevingsdiensten. De taken m.b.t. grondwaterbescherming zijn de afgelopen jaren exponentieel toegenomen en extra financiële middelen nodig om wettelijke taken uit te voeren.

B37. Pompinstallatie Parksluizen Rotterdam
De provincie wil samen met Rotterdam investeren in een pompinstallatie bij de Parksluizen om verzilting van de Schie in droge zomers te voorkomen.

B38. Uitvoering Kaderrichtlijnwater (KRW) - aanvullende middelen
De provincie Zuid-Holland wil extra investeren om de waterkwaliteit in stedelijke gebieden te verbeteren en zo te voldoen aan de KRW-doelen vóór 2027. Dit is nodig om woningbouw, economie en andere ontwikkelingen niet in gevaar te brengen.

B39. t/m B46 Verschillende bijstellingen in tijd Beleidsdoelen 5-1, 5-2 en 5-3
Actuele informatie en looptijdverlengingen zorgen ervoor dat middelen van 2026 doorschuiven naar 2027 t/m 2028.

Ambitie 6 Sterke steden en dorpen in Zuid-Holland
B47. Subsidieregeling wonen
Om plannen voor woningbouw niet te vertragen worden extra financiële middelen ingezet om subsidieaanvragen niet af te wijzen vanwege een overschrijding van het deelplafond.

B48. Bijstelling budget Landschapspark Zuidvleugel
Actuele informatie en looptijdverlengingen zorgen voor een bijstelling in dit budget.

Ambitie 7 Gezond en veilig Zuid-Holland
B49. Bijstelling baten Dwangsommen
Actuele informatie zorgt voor een bijstelling in dit budget.

B50. en B51. Versterking Omgevingveiligheidsdiensten, Versterking vergunningverlening maatwerkaanpak
Het Rijk heeft in de septembercirculaire middelen beschikbaar gesteld voor versterking Omgevingsveiligheidsdiensten en v ergunningverlening maatwerkaanpak vanaf 2026 en verder.

B52. Verhoging baten Leges Bouwactiviteiten
Actuele informatie zorgt voor een bijstelling in dit budget.

B53. Verlaging baten Milieubelastende Bouwactiviteiten
Actuele informatie zorgt voor een bijstelling in dit budget.

B54. en B55 Verschillende bijstellingen in tijd Beleidsdoel 7-2
Actuele informatie en looptijdverlengingen zorgen ervoor dat middelen van 2026 doorschuiven naar 2027 en 2028.

Overzicht Organisatie
B56. en B57 Bijstellingen exploitatie budget bedrijfsvoering
Actuele informatie zorgt voor een bijstelling in dit budget.

B58. Bijstellingen budget schoonmaakkosten
Dit budget is t/m 2023 incidenteel verhoogd ondanks structurele schoonmaakkosten. In 2025 is er een overschrijding van € 0,5 miljoen gerealiseerd. Hiermee wordt het budget met dit bedrag verhoogd.

B59. Bijstelling raming onderhoudskosten exploitatie
In 2026 wordt een aantal noodzakelijke onderhoudsprojecten doorgevoerd. Deze projecten hebben onder andere betrekking op lekkage keuken, lekkage parkeerplaats, onderhoud van toegangspoorten van de gebouwen, etc.

B60. t/m B62 Verschillende bijstellingen in tijd Beleidsdoel 8-1
Actuele informatie en looptijdverlengingen zorgen ervoor dat middelen van 2026 doorschuiven naar 2027 en 2028.

C1. Effecten accres September- en Decembercirculaire 2025
Het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) publiceerde op 16 september 2025 de septembercirculaire en op 16 december 2025 de decembercirculaire van het provinciefonds. Provincies worden hierin geïnformeerd over de meerjarige accresontwikkeling van de algemene uitkering en over de hoogte van de decentralisatie-uitkeringen. In de lid-GS-brieven aan Provinciale Staten van 14 oktober 2025 en 14 januari 2026 zijn de meerjarige effecten toegelicht. Deze worden via deze Voorjaarsnota meerjarig in de begroting verwerkt.

C2. Motorrijtuigenbelasting
Elk jaar stuurt de Belastingdienst ons in januari de raming voor het lopende jaar. Op die raming baseren we de opbrengst die we verwachten uit de opcenten op de motorrijtuigenbelasting. De opbrengst is afhankelijk van het aantal auto's en ook van het totaal aantal elektrische voertuigen. Mocht het aandeel elektrische auto's sneller stijgen dan de belastingdienst dacht in haar raming voor het jaar 2026, dan kunnen de opbrengsten voor 2026 lager uitvallen.

De afgelopen jaren steeg het geregistreerde autobezit in Zuid-Holland. Verschillende ontwikkelingen kunnen deze trend beïnvloeden, zoals de ontwikkeling van leasecontracten en vrijstellingen op basis van het klimaatakkoord. In de jaren 2027 tot en met 2031 houden we er rekening mee dat er voor elektrische voertuigen een tariefkorting van 25% geldt.

C3 Kosten 2025 Groene Waterparel (Vrijval reserve)
In 2025 zijn in totaal € 0,3 miljoen aan kosten met betrekking tot Groene Waterparel ten laste van de algemene reserve gebracht. Met deze aanpassing wordt de betreffende reserve verlaagd ten gunste van de algemene reserve.

C4. Loonkosten Investeringsagenda
Dit betreft de raming van arbeidskosten voor de uitvoering van de voorstellen uit de Investeringsagenda 2026-2030.

D5. Bijstelling arbeidskosten i.v.m. detacheringsbaten
Jaarlijks wordt gemiddeld € 1,5 miljoen detacheringsbaten gerealiseerd en deze baten worden ten gunste van de algemene reserve verwerkt. Gedetacheerde medewerkers worden meestal vervangen door tijdelijke externe krachten. Met deze mutatie worden detacheringsbaten ingezet om deze kosten te dekken.

C6. & C7. Kapitaallasten (rente en afschrijvingen)
Door de verschuiving van de investeringen in de tijd (inclusief de verwerking van de onderuitputting op de investeringen 2025) veranderen de afschrijvings- en rentelasten in het meerjarenperspectief. De gesaldeerde rentebaten vallen € 0,7 miljoen hoger uit dan begroot.